Aroma yoğunluğu ne anlama gelir
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle aynı şey değildir. Tadıma ateşlemeden başlamak doğru olur, çünkü çubuğun çıplak kokusu elinize bir referans noktası sağlar özellikle tadıma yeni başlayanların gözünden kaçan bir noktadır. Bu aşamada tadımda no. 1 tubos benzeri tüple korunan bir kutu ile no. 2 torpedo yoğunluğu nasıl benzeri tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Soğuk çekişte ağıza gelen koku ne kadar belirgin ise yoğunluk o ölçüde fazla sayılır ve bu küçük alışkanlık bütün notları daha sağlam bir zemine dayandırır. Sonucu hemen yazmak gerekir, zira bellek kısa sürede kaybolur. Her çubuğu iki kez koklamak hatayı önler zira kalabalık ortamlarda ince notalar kolayca kaçırılır. Yoğunluk kendi başına kalite göstergesi sayılmaz; yalnızca şiddeti gösterir. Bu yüzden ilk denemede acele etmemek ve ölçütleri önceden netleştirmek işin temeli sayılır. Ölçüt netleşince her çubuk aynı terazide tartılır ve notlar birbirini destekler. Değerlendirme esnasında telefon uzakta kalırsa odaklanma artar.
İlk üçte bir bölümden sonuna aroma yolculuğu
Bir çubuğun aroması baştan sona değişir; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle ölçmek doğru olmaz üstelik baştan acele edip hüküm vermek sık görülen bir hatadır. Başlangıç bölümde koku çoğunlukla yumuşak ve net başlar tabii ki bu sıralama her üründe birebir tekrar etmeyebilir. Tüplü kısa puro kutusu benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu evre kısa sürer çünkü asıl tat genellikle burada saklıdır. Orta bölümde yoğunluk sıklıkla zirveye yaklaşır ve notalar belirginleşir hem de genellikle başlangıçtaki çekişlerden edinilen izlenim eksik olur. Romeo y julieta petit churchills benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç görülür gerçekten bu sebeple yavaş ilerlemek ödüllendirir. Son bölümde ısı arttığından sertçe notalar öne çıkabilir gerçekten ısınmış tütün kendi karakterini yalnızca ortalarda gösterir. Her evre için ayrı bir puan vermek daha adil değerlendirme verir. Evrelerin geçişi genellikle keskin olmaz, bu yüzden kabaca üçe ayırmak işinizi görür. Değişimleri yakalamak için çekiş aralığını değiştirmemek önemlidir. Çok sık çekmek sıcaklığı yükseltir ve tadı çarpıtır.
Yoğunluğa puan vermenin pratik yolu
Aroma gücünü sayıya dökmek kişisel yorumu daha net hâle getirir her zaman aynı ışık ve sessiz bir ortam seçilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir ölçek çoğu kişi için yeterlidir bu da değerlendirmeleri kişiden kişiye daha karşılaştırılabilir kılar. Bir belli belirsiz aromayı, beş de damakta baskın duran yoğun aromayı anlatır bu sayede dikkat dağılmaz ve not doğruluğu yükselir. Petit julietas tadım notları gibi ince ve kısa bir çubuk genellikle alt puanlarda kalır ve sonradan okunduğunda neyi kastettiğiniz hemen anlaşılır. Petit julietas 25'lik neye benzer benzeri aynı boydaki bir kutu ise tatlı notaları yüzünden yakın bir not çıkarabilir aksi halde aynı çubuk iki farklı puan çıkarabilir. Puanı yazmadan önce birkaç nefes yapmak şarttır diğer taraftan yarım notlar vermek fazladan bir yük getirir. Skalayı her seferinde değiştirmemek karşılaştırmayı güvenilir yapar. Skalanın ortası genellikle kullanılan değerdir, çünkü dengeli çubuklar çoğunluğu oluşturur. Uç noktalardaki notlar gerçekten belirgin hâllerde verilmelidir. Bu sayede kayıtlar ayırt edici olur.
Çubuk kalınlığı aromayı nasıl değiştirir
Çap, dumanın hızını hem de yoğunluğunu doğrudan değiştirir bu yüzden kül çizgisinin düzgün ilerlemesini da izlemek yararlıdır. Dar çaplı bir çubuk daha çabuk yanar, dolayısıyla keskin tonlar çabuk belirir nitekim ince çubuklarda ısı artışı belirgin biçimde hızlıdır. Petit royales benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi kolayca fark edersiniz ısınma temposu ise aromayı hemen etkileyen bir unsurdur. Geniş çaplı çubuklarda duman daha yavaş akar ve aromalar sonradan belirir hem de bu hız aromanın algılanma süresini daraltır. Regalias de londres nasıl içilir benzeri bal ve badem tonlu bir kutu bu çizgiyi iyi örnekler küllenme dengesizse not kısmına yazılmalıdır. Serin duman aromayı daha okunur yapar fakat şiddetini düşürmez aksine kalın çubukta ısı daha uzun bir süreye yayılır. Bu yüzden çapı not defterine eklemek unutulmamalı. Farklı kalınlıklarda iki ürünü aynı günde denerken önce inceyi sonra kalını seçmek mantıklıdır. Böylece yoğun tat ince olanın izlenimini bastırmaz. Aradaki bekleme zamanı en az otuz dakika olmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Lezzet iki yoldan gelir: dildeki tat ile burnun yakaladığı aroma oysa ikisi birbirini besler ama aynı şey değildir. Yoğunluğu doğru ölçmek adına ikisini ayrı ayrı yazmak iyi olur bu ayrım ilk bakışta önemsiz görünse de yorumları epey etkiler. Dumanı ağızdan verirken burun yoluyla hafifçe çıkarmak retrohale denemesidir örneğin hafif bir nefes kokuyu daha geniş açar. Short churchills tadım notları gibi kremsi bir robusto bu denemede koku tarafını net gösterir ayrıca nezle halindeyken denenen değerlendirmeler güvenilir sayılmaz. Yirmi dakikalık ince puro gibi ince bir çubuk ise fındıksı tonu daha hızlı bırakır hızlı bir nefes de ince notaları siler. Yoğunluk damakta düşük fakat koku tarafında belirgin olabilir aynı şekilde ağır bir yemekten sonra duyarlılık körelir. Bu iki notu karşılaştırmak aydınlatıcıdır; İki puanı ayrı yazmak yanılgıyı önler. Acemi kişiler açısından ilk adımda koku yoluyla gelen ipuçlarına bakmak daha kolaydır. Zamanla dil tarafı da ayrıntı göstermeye başlar. Farklı kokuları adlandırmayı denemek hafızayı keskinleştirir.
Su ve kahve ile aroma algısı
Ağız yorulduğunda aroma gücü gerçekte olduğundan düşük algılanır ayrıca öğün aralarında tadım yapıyorsanız bu önlem iyice değer kazanır. Bu yüzden her denemeden önce oda sıcaklığında su içmek iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen yoğunluğun gerçek yüzünü okunmasını mümkün kılar. Wide churchills aroma profili benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su daha uygundur çünkü doymuş bir damak en güçlü aromayı dahi soluk gösterir. Sade kahve kakao tonlarını güçlendirir, şekerli içecek ise onları bastırır ayrıca çok soğuk içecekler damağı duyarsızlaştırır hem de tat hissini azaltır. Puritos serisi neye benzer benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi notası su ile daha net anlaşılır o nedenle hazırlık adımı atlanmamalıdır. Yanındaki içeceği her seferinde sabit tutmak karşılaştırmayı bozmaz gerçekten yoğun şekerli sıvıdan hemen sonra baharatlı tonlar gerçekte olduğundan sert hissedilir. Yemekten hemen sonra değerlendirme denemek önerilmez. Su ve kahve haricinde sade çay da düşünülebilir; asıl mesele içeceğin şekersiz kalmasıdır. Ağız temizlendikten sonra iki üç dakika ara vermek iyi sonuç verir. Hızlıca girişilen tadım çoğunlukla hatalı kalır.
Sigarillo ölçülerinde yoğunluk değerlendirmesi
Sigarillo formatında içim kısa olduğundan aroma değişimi daha dar bir alanda kalır üstelik başlangıç notu bu boylarda hızla silinebilir. Bu yüzden başlangıç ile bitiş arasındaki oynamayı görmek daha zordur bu sebeple kısa bir ölçü büyük boy bir ürüne göre daha dikkatli izlenmelidir. Tadımda 20 club sigarillo gibi club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi uzatır böylece aroma gücünü izlemeyi kolaylaştırır zira her nefesin payı daha büyüktür. Teneke kutulu mini sigarillo benzeri mini ölçü de kakao tonunu hızla gösterip sona erer çünkü değişim dakikalar değil saniyeler içinde gerçekleşir. Mini ölçülerde iki adet denemek tek denemeden daha güvenilir sonuç sunar bu nedenle sakin ve eşit aralıklı nefes önerilir. Teneke kutu aroması yakmadan önceki ilk notu belirler bu nedenle yazmayı yanış sürerken değil bitişten hemen sonra yapmak daha rahattır. Bunu ayrıca yazmak yararlıdır. Ölçü kısaldıkça tat katmanı daralır, ama güç hissi korunabilir. Bu yüzden küçük çubuk değerlendirmelerini büyük boy kayıtlarıyla doğrudan kıyaslamamak gerekir. Ayrı bir sayfa açmak işe yarar.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Bir defalık bir tadım aroma gücü hakkında kesin bir fikir vermez yani her deneme bir öncekinin üstüne inşa edilir. Ruh hali, oda kokusu ile zaman izlenimi değiştirir bu alışkanlık birkaç denemeden sonra belirgin fayda verir. Dolayısıyla küçük bir tadım defteri açmak işe yarar aksi takdirde benzer notalar her seferinde baştan öğrenilir. Yıl dönümü sürümü puro gibi yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde tadıldığında kakao tonu değişiyor mu anlaşılır üstelik aynı çubuğa geri dönüp göz atmak gelişimi görmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu de yoğunluk puanının ne kadar sabit kaldığını gösterir bu durum boşa emeğe neden olur. Tarih, puro ismi ve not tabloya girilmelidir gerçekten en eski kayıtlar sonradan okunduğunda şaşırtıcı farklar gösterir. Puanlar birbirinden iki puandan çok sapma çıkıyorsa şartlar gözden geçirilmeli. Haftalar içinde kendi ölçeğiniz oturur. Defterde kısa cümleler ayrıntılı paragraflardan daha işlevseldir. Mesela orta bölüm belirgin ahşap tonu şeklinde bir kayıt yeterli olur. İleride okunduğunda anlaşılır kalmalıdır.
Gövde ile aroma yoğunluğunu birbirinden ayırmak
Gövde, dumanın ağızdaki dokusunu anlatır; aroma gücü de tatların şiddetidir zira bu iki ölçüt aynı doğrultuda hareket göstermek zorunda değildir. İkisi sıklıkla birbirinin yerine anılır, hâlbuki ayrı değerlendirilir bu iki kavramı ayırmak sonuçta daha gerçekçi bir yorum doğurur. Küçük boy yumuşak puro benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olup sedir notasını net verebilir mesela ağır bir duman zayıf bir aromayla gelebilir. La cabaña nasıl içilir benzeri dengeli bir kutu de orta dolgunlukla sedir tonunu güçlü tutar kaldı ki dolgun bir içim notasız de olabilir. Yani yumuşak dumanlı bir çubuk güçlü lezzet sunabilir tersi hâl da geçerlidir. Farkı görmek için iki ayrı not yazmak işe yarar bu sebeple tek ifadeyle güçlü yazmak yerine ayrı ayrı yorumlamak iyidir. Gövdeye bakarak aroma gücünü hesaplamak yanıltır. Aynı gövdeli iki ürün içinde aroma farkı aramak ince bir beceridir. Bu yeteneğin ilerlemesi sabır ile tekrarlı not tutmayı gerektirir. Nihayetinde en güvenilir kriter kişisel tercihiniz olacaktır.
Tadım ortamını aroma gücüne göre hazırlamak
Ortam, aroma izlenimini en az tütün kadar şekillendirir demek ki en sağlam değerlendirme koşulları sabitlemekle mümkündür. Fazla kuru bir ortamda çubuk çabuk yanar ve keskin tonlar öne geçer bu sebeple ortam şartlarını de deftere eklemek yararlıdır. Çok nemli havada ise çekiş tıkanır ve aroma silikleşir sıcaklık de tütünün ısınma hızını etkileyen başka bir değişkendir. Tadımda la prado gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun tuttuğu nemi dikkate almak gerekir aksi halde farklı günlerde çıkan not farkı çubuktan sanılabilir. Magnífico onlu kutu nasıl içilir gibi orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda denenirse fark net okunur tadım günü seçerken bu etkeni hesaba katın. Havalandırma ortamdaki kokuları azaltır, yoğun koku de algıyı bozar oysa asıl etken çoğu zaman odadaki nem veya esinti çıkar. Değerlendirmeyi her seferinde aynı odada tekrarlamak en tutarlı yöntemdir. Kapalı bir ortamda duman yoğunlaşırsa sonraki çubuğun tadı yanlış algılanabilir. Kapı aralığı bırakmak çoğu zaman yeterlidir. Hava akımı fazla güçlüyse kül düzeni şaşar.